Сем Вакнин

Ова се фактите што произлегуваат од периодичните (вообичаено годишни) извештаи на македонската централна банка, Народна Банка на Република Македонија - НБРМ.

1. Кон крајот на 2008 год., девизните резерви на Македонија изнесуваа 1,6 билиони евра.

2. Девизните резерви на Македонија се раководени од нејзината централна банка.

3. НБРМ инвестираше 75 % од овие девизни резерви во државни обврзници, издадени од земји како Соединетите Американски Држави, Германија, Англија и други.

4. На 24 октомври 2008 год, јавно ја предупредив НБРМ (преку мојата колумна во „Нова Македонија") дека државните обврзници се преценети и дека нивната цена може да падне. Предложив да се продаде дел од државните обврзници и тие пари да се инвестираат во депозит во банките на запад (кои во тоа време ќе донесеа заработувачка од околу 3 % годишно).

Инвестициониот одбор на НБРМ реагираше преку писмо објавено во „Нова Македонија" на 30 октомври 2008 год. Мојот текст го нарекоа „малициозен" и „сензационален" и ме обвинија за „сокривање на вистинската ситуација... што ќе предизвика јавна конфузија".

Рекоа дека не се грижат колкави се пазарните цени на обврзниците, бидејќи не планираат да ги продадат. Имаат намера да ги чуваат истите до доспевање и да ги соберат парите од издавачите на обврзници (од различни држави) кои НБРМ ги инвестирала, плус купонот (исплатената камата на обврзниците).

5. До крајот на ноември 2008 год., некои државни обврзници донесоа негативен принос (аако ги купиш на отворен пазар, добиваш помалку пари отколку што си инвестирал). Ова беше јасен сигнал за продажба. Обврзниците никогаш немале негативен принос повеќе од неколку недели. Со други зборови, пазарните цени на обврзниците секогаш колабираат откако ќе достигнат негативен принос.

6. Помеѓу декември 2008 год. и почетокот на јуни 2009 год, вредноста на државните обврзници падна помеѓу 7 и 17 % во зависност од видот на обврзницата која е во прашање. Во просек , десетгодишните „Treasury Notes" (САД), Bunds (Германија) и Gilts (Англија) паднаа за 8 % (а некои државни хартии од вредност на САД паднаа до 15 % и повеќе).

7. Ако НБРМ ги продадеше во ноември обврзниците што ги поседуваше, ќе ја избегнеше значителната загуба на истите. Големината на оваа загуба е непозната, бидејќи НБРМ објавува многу малку податоци за нејзините инвестиции.

Теоретски, НБРМ рече дека 1,2 билиони евра инвестирала во обврзници.

Падот од дури 7 % на нивните пазарни цени значи загуба од околу 90 милиони евра (некои од нив евидентирани, а некои неевидентирани) што можеше да се избегне.

НБРМ не ја информира јавноста која е пазарната вредност на нејзините инвестиции (наспроти теоретската вредност на обврзниците ако тие се чуваат до доспевање).

8. НБРМ згреши не само што се однесува до цените на државните обврзници, туку и дали ќе треба да продаде значаен дел од нејзиното портфолио со обврзници без одлагање. Како што се сеќавате, НБРМ инсистираше дека нема да има потреба да се продадат обврзниците до доспевање.

НБРМ згреши. Меѓу декември 2008 год. и мај 2009 год., НБРМ продаде повеќе од 300 милиони евра во погрешниот обид да ја задржи каматната стапка на македонскиот денар фиксиран наспроти еврото. Ако претпоставиме дека 75 % од износот бил инвестиран во обврзници, тогаш би значело дека НБРМ била присилена да продаде повеќе од 200 милиони евра во обврзници, на слободниот пазар, со нови, многу пониски цени - сценариото коешто токму го предвидов.

9. Конечно, од февруари 2009 год., консензусот на експерти и менаџери на големи државни портфолија е дека цените на обврзниците ќе продолжат да паѓаат, најверојатно драстично.  Ако НБРМ ја менува својата политика за инвестирањето во државни обврзници треба да ја информира јавноста.

НБРМ треба да продаде најмногу што може од своето портфолио со обврзници пред да доживее катастрофални загуби. Во последните 60 години, пазарите на обврзници колабираа најмалку три пати, со пад на пазарните цени на обврзниците од 35 %.

What is the REAL Size of Macedonia's Foreign Exchange Reserves?

By: Sam Vaknin

Here are the facts as they emerge from the periodical (mostly annual) reports of Macedonia's central bank, Narodna Banka na Republika Makedonija - NBRM, for short.

1. Towards the end of 2008, Macedonia's foreign exchange reserves amounted to c. 1.6 billion euros.

2. Macedonia's foreign exchange reserves were managed by its central bank.

3. NBRM invested about 75% of these foreign exchange reserves in government bonds, issued by countries such as the United States, Germany, United Kingdom, and other countries.

4. On October 24, 2008, I warned the NBRM publicly (for instance, via my column in Nova Makedonija) that government bonds are overvalued and their prices may collapse. I recommended to sell some of the government bonds and invest the resulting cash in bank deposits in banks in the West (which at the time yielded about 3% annually).

The Investment Committee of NBRM reacted, in a letter published by Nova Makedonija on October 30, 2008. They called my text "malicious" and "sensational" and accused me of "hiding the true situation ... leading to public confusion".

More to the point they said that they didn't care what the market prices of the bonds were because they do not intend to sell them. They have every intention of holding them to maturity and collecting from the issuers of the bonds (the various governments) the money they (NBRM) had invested plus the coupon (the interest payments on the bonds).

5. By end November 2008, some government bonds provided negative yield (if you bought them in the open market, you received less money on maturity than you had invested). This was a clear signal to sell. Bonds have never maintained negative yields for more than a few weeks. In other words, the market prices of bonds always collapsed after they reached negative yields.

6. Between December 2008 and early June 2009, the prices of government bonds fell between 7 and 17%, depending on the type of bond in question. On average, 10-year Treasury Notes (USA), Bunds (Germany), and Gilts (UK) fell by 8% (with some US Treasuries falling by 15% and more).

7. Had the NBRM sold the bonds it owned in November, it would have avoided a sizable loss on these bonds. The size of this loss is unknown because the NBRM provides very little data about its investments.

Theoretically, the NBRM said that it had 1.2 billion euros invested in bonds. A decline of even 7% in their market prices means a loss (some it realized, some of it unrealized, on the books) that could have been avoided of c. 90 million euros.

The NBRM does not inform the public what is the market value of its investments (as opposed to the theoretical value of the bonds if they are held to maturity).

8. NBRM got it wrong not only regarding the prices of government bonds, but also regarding whether it would need to sell a meaningful chunk of its bond portfolio on short order. As you recall, the NBRM insisted that there would be no need to sell the bonds until they reach maturity.

The NBRM was wrong. Between December 2008 and May 2009 the NBRM sold more than 300 million euros in a misguided attempt to keep the exchange rate of the Macedonian denar fixed against the euro. Assuming that 75% of this amount was invested in bonds, it would seem that NBRM was forced to sell more than 200 million euros in bonds, in the open markets, at the new, much reduced prices - exactly the scenario that I had predicted.

9. Finally, from around February 2009, the consensus of experts and large government bond portfolio managers around the world is that bond prices will continue to fall, possibly precipitously. If NBRM has changed its policy of investing in government bonds it has yet to inform the public.

NBRM should sell as much of its bond portfolio as it can before it suffers catastrophic losses. In the past 60 years, bond markets have collapsed at least three times, with the market prices of bonds falling by more than 35%.

Sam Vaknin, Ph.D.